Tag: Advocaten Comité

Waarheidsvinding – beterschap beloften of wetgeving?

Ruim een jaar geleden (november 2015) hebben Jeugdzorg Dark horse en stichting SOS-jeugdzorg voorzichtig banden aangeknoopt met jeugdzorg Amsterdam (JBRA) om een mogelijke samenwerking te verkennen tussen ouderorganisaties en jeugdbeschermers. Na een wat moeizame aanloop en een verandering van de oorspronkelijke doelstelling van een autisme-voorlichtingsfilm voor scholen naar het organiseren van bijeenkomsten tussen ouders en gezinsvoogden kwam er tenslotte een concreet plan op tafel. De gedachte daarbij was dat het mogelijk moest zijn om met ontwikkelde ouders en welwillende gezinsvoogden een gemeenschappelijke grond te vinden over een jeugdzorg die echt in het belang zou handelen van ouders en kinderen. De workshop ‘Allemaal Gekkies?’ werd geboren waarvan de titel aangaf dat niet alle ouders emotionele en pedagogisch onbekwame mensen zijn, maar vaak heel goed weten wat kinderen nodig hebben om veilig en gezond op te groeien. De workshop is tweemaal met succes gegeven en het leek erop dat het landelijk kon worden ingevoerd om overal ouders en jeugdbeschermers nader tot elkaar te brengen. Maar toen werd het opeens stil bij JBRA…


Onderzoeksrechter

Wat was er gebeurd? Dankzij een tweesporenbeleid van Dark horse en SOS-jeugdzorg bleef naast de verbeterde verstandhouding met jeugdzorg ook de kritische houding overeind en werd er inhoudelijk gewerkt aan de mogelijkheid om tot verbeterde wetgeving te komen om de rechtsgang in jeugdzorgzaken transparanter te maken. Samen met het Nederlands Advocaten Comité werd gewerkt aan een plan voor structurele verbetering in het controleren van de rechtmatigheid van het handelen van jeugdzorg bij het opleggen van gedwongen maatregelen. De term ‘onderzoeksrechter’ viel en die kreeg samen met het concept eromheen, dat de nadruk legde op het voldoende horen van ouders, grote bijval van verschillende partijen. Ook de landelijke politiek pikte dit op middels een motie voor het aanstellen van een onderzoeksrechter die op 23 februari 2017 door de Tweede Kamer werd aangenomen. Met JBRA en het LOC was afgesproken om gezamenlijk een regiobijeenkomst te organiseren als voorbereiding op het landelijk congres Waarheidsvinding op 10 november 2017. Dark horse, SOS en JBRA zouden daarbij stevig de handen ineenslaan. Wat toen door Dark horse/SOS onverwacht op tafel werd gelegd – maar nog ruim op tijd voor de regiobijeenkomst- was het concept van de onderzoeksrechter en aanpassing van de wetgeving om jeugdbeschermers hun juridische macht in te perken. Het aanvragen van beschermingsmaatregelen zou zorgvuldiger en grondiger moeten worden getoetst door dit wettelijk te borgen, zoals naar voren gebracht door advocaat Huib Struycken.

‘Scheiden van feiten en meningen’

Dit betekende een veel grotere en meer concrete stap richting een eerlijke rechtsgang dan het zuinige ‘scheiden van feiten en meningen in jeugdzorgrapportages’ waar de discussie rondom waarheidsvinding tot dan toe om had gedraaid, zoals in het rapport van de Kinderombudsman “Is de zorg gegrond?”. Het signaleren van de problemen in de jeugdzorg en het adviseren hierin is al decennia bezig, maar niemand is in staat om verbeterde zorg of een eerlijkere rechtsgang te garanderen. Dit plan voor een onderzoeksrechter verzette dusdanig de bakens dat beterschapbeloften en convenanten voor een betere werkwijze door jeugdbeschermers er bij voorbaat door in de schaduw werden gesteld. De regels van het spel werden er compleet door veranderd, want het ‘belang van het kind’ werd in deze benadering niet primair toevertrouwd aan de jeugdbeschermers. Hun werkgelegenheid- en instellingsbelangen zijn door ouders en jeugdrechtadvocaten al vaak genoemd als hinderpalen voor een goede zorgkwaliteit en eerlijke rechtsgang, maar tot dusverre koos de politiek ervoor om jeugdbeschermers altijd het voordeel van de twijfel te geven vanwege de vrees bij politici over niet-geïnformeerde volkswoede bij weer een gezinsdrama met bijbehorende krantenkoppen. De meeste krantenartikelen vertelden er niet bij waarom het zo vaak mis ging en dat een ´hardere hand´ waar dan meestal meteen om geroepen wordt niet de oplossing was. Het valse redmiddel van nog meer repressie, nog meer melden bij Veilig Thuis, heeft de excessen nooit eerder een halt weten toe te roepen, terwijl een betere zorgkwaliteit en beter onderzoek naar het model van het strafrecht dat wel zou kunnen doen.

Lees verder

error: © Groninger Krant 2016